۱۷/اردیبهشت/۱۴۰۵
معرفی کتاب
*«ایران و آمریکا، تاریخ یک رابطه از 1720 تا 2020» اثر جان قزوینیان، ترجمه محسن عسکری جهقی، نشر نیماژ*
داستان تخاصم ایران و آمریکا به روزها، ماهها و سالهای اخیر باز نمی گردد. این تخاصم همزمان با ظهور آمریکا در تاریخ، به عنوان یک قدرت امپریالیستی، پس از جنگ جهانی دوم شکل گرفت؛ زمانی که قدرتهای بزرگ مانند بریتانیا و شوروی در فرایند جنگی طولانی فرسایش یافته بودند. در چنین فضایی آمریکا نمی توانست ایران نفتخیز را نادیده بگیرد.
کتاب ایران و آمریکا، نوشته جان قزوینیان یکی از مفصل ترین روایت ها از تاریخ رابطه ایران و آمریکاست که از سوی انتشارات نیماژ منتشر شده و در اختیار مخاطبان قرار گرفته است. همانگونه که نویسنده کتاب درباره این اثر عنوان می کند در آغاز، آمریکا برای ایران تجلی یک قدرت سوم محسوب میشد که سعی داشت نقشی در میان دو قدرت بریتانیا و روسیه در ایران بازی کند.
اولین مواجهات ما ایرانیها با آمریکا مواجهات خصمانهای نبوده است. تاریخ ایران، جانفشانیهای هوارد باسکرویل معلم مدرسه آمریکایی تبریز را هیچگاه فراموش نمی کند که چگونه در جنگهای مشروطه تبریز به هواخواهی از مجاهدان پرداخت و در این راه جان خود را از دست داد یا شخصیت مورگان شوستر که برای رهایی دولت ایران از سلطه مالی روسیه و بریتانیا و سامان دادن به نظام اداری چه اقداماتی انجام داد اما اینها اتفاقات گنگی در تاریخ ایران بودند که در پس اقدامات بعدی آمریکا در ایران به کلی محو شدند.
آنگونه که قزوینیان نویسنده کتاب اشاره میکند هیچ تخاصمی میان دو دولت در تاریخ، اتفاقی و بدون دلیل شکل نمی گیرد. منافع آمریکا دست کم در این سوی جهان جز استقرار رژیم های خودکامه در عین سر دادن شعار آزادی نیست زیرا مردم منطقه از جمله هرگاه خود قادر به تعیین سرنوشت خویش باشند همواره راه استقلال از قدرتهای خارجی از جمله آمریکا را میپیمایند.
پیروزی انقلاب اسلامی در بهمن ماه ۱۳۵۷ از یک سو داستان پایان چندین دهه حضور بدون بدیل آمریکا در ایران نیز بود. نویسنده کتاب، پایان این حضور را، یک تحول ژئوپولیتیک گسترده برای آمریکا میداند که تاثیرات عمیقی بر منافع امریکا در منطقه داشت که با تسخیر سفارت آمریکا در ایران این رابطه یه یک تخاصم تمام عیار تبدیل شد.
*معرفی شده توسط: مرتضی ویسی، کارشناس روابطعمومی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران*
#سازمان_اسناد_و_کتابخانه_ملی_ایران
#معرفی_کتاب
#دولت_پای_کار_مردم
#سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران